| |
|
![]() |
|
![]() |
|
Wadaadda:
Maxaan ku Doortay Maxaanse ku Diiday? .
Abwaan
Maxamed Cabdiqaadir Stanza" ayaandhalad5@hotmail.com
6,Dec 2008
Maqaal aan ugu magacdaray, "Kismaayo:
Kud ka guur oo Qanjo u Guur" laguna faafiyey
qaar ka mid ah mareegaha warqabadka Soomaaliyeed, ayaa u muuqda
inuu taabtay rug qalinka iyo qoraalka ka caaggan sida ay ku
celceliyeen akhristayaasha ku xidhan websiteka, www.afdheer.com.
Laakiin, waxaa dabiici ah markasta oo uu qalin-maalku maqaal
kulul qora, inuu akhristayaasha ka quuddareeya daymoharareen
haraatideedu aad u kulushay iyo riddacelin karaardhaaf ah;
haddaba, waxaa igu waajib ah mahadda Alle kaddib, inaan nuqaadda
afkaarta iyo aragtida kala jaad ah soo bandhigey kaddib markey
si mugle u miisaameen nuxurka maqaalka, u mahadceliya kuna
qaddiriya dhugta iyo dhooroofkooda ku aaddan arrimaha dalka-guud
iyo deegaanka Dooxada Jubbaa.
Waa sunna Rabbaani ah iney dadku siyaaba kala duwan wax u
cabbiraan una carrabbaabaan, in lagu ixtiraama oddoroskooda
iyo ififaalahooda-maskax-maalnimana, waa xilkasnimo mudnaanteeda
leh.
Hadal badan haan ma buuxshee, waxaan hoos ku qaadaadhigeynaa
dhawr qodob oon wadaaddada ku taageersanahay iyo dhawr arrimood
oon kaga soo horjeeda, waana sidan aad aragtaan una jeeddaan:
1 -Waxaan ku taageersanahay in ay ladagaalaan qeybaha maandooriyayaasha,
jaadka - qaadka, qamriga, xashiishka, sigaarka iyo wax walba
oo anshax-xumo ah sida dhilleysiga iyo dhaqamada liita ee
dalka kusoo batay ilaa iyo inti uu qaran-jabku Soomaalida
halakeeyey horumarkana ragaadiyey. Sida aan wada ogsoonnahay,
waxyaabahan aan sare ku sheegnay waa kuwa baabi'iyey bulshada
Soomaaliyeed; anna waxaan ku mahadinayaa in Rabbi Jallah Wajalaaluhu
iga badbaadiyey xumaantan ay qaar badan oo asaagey ah ku aafoobeen.
Sigaar baa ugu yare qofki igu ag-shita waan karhaa oon waliba
kohdaa.
2-Waxaan si buuxda ugu ayidsanahay in ay "shirkiga"
ladagaalaan bulshadana ka badbaadiyaan dambiga aan cafiska
Alle agtiisa ka laheyn; sida ku cad quraanka iyo axkaamta
Islaamka, u shariik-yeelidda Alle Subxaanuhu Watacaalaa, waa
gefka ugu xun ee uu addoonku ku dhaca, mana jira alle xaq
lagu caabuda illaa Abbuuraha iyo Arsaaqaha addoomaha koon
ku nool ma ahee - Alla-Weyne oo ay amaan iyo addeecidba u
sugnaatay ayaa ah mid kaligii ah sida ku cad suuradda Al-ikhlaas
iyo kuwa kale.
Caabudidda qabuuraha iyo baryidda cid aan Ilaah
aheyn, waa xadgudub-diini ah, waxaase loo baahan yahay in
bulshada caamada ah loo dajiya marka diinta loo sheegaya ee
ma aha in lagula booda. Waxaa habboon in caqiidada dadka laga
dhisa si dhug iyo dhimir leh. Waxaa kaloo wanaagsan in ahlul-qabuurka
la dhawra, waayo, Alle wuxuu noo sheegay inuu bani-aadamka
karaameeyey, sidaasi darteed soo faagidda meydadka maqaabirta
ku jira sidi Muqdisho ka dhacday, iyo burburinta qabuuraha
sida ay wadaaddadu ku kaceen waa laga wacan yahay. Waxaa kaloo
aan gar aheyn duminta muqaddasaadka diimaha kale, waayoo,
markaad maanta kaniisad gubta waxaad kororsatay cadaawad Islaamka
loo qaada iyo masaajid lagu guba dhulalka masiixiyiinta ay
ka arrimiyaan ee guul kala maadan gaarin; diinta Islaamkana
waa mid nabadda ku dhisan oo erayga Islaam macnihiisu waa
nabad, qiimahaasaana mudan.
3-Waxaan ku taageersanahay in ay ixtilaalka - gumeysiga, la
dagaalamaan dalka-gudihiisana ugu dhigaan cashirro lama-illaawaan
ah oo ay ku ijbaaraan asaga iyo dabadhilifyada u adeega ee
Alle iyo ambiyadaba beeniyey aayadaha iyo arkaanta ummadda
Islaamkana ku gaboodfalayna edbiyaan.
4 Waxaan ku raacsanahay in ay jawaasiista - basaasiinta, dalka,
dadka iyo diintaba shisheeyaha ka iibsanaya sirta ummadda
Islaamka ahna cadow ku dhaafsanaya dhuuniga dhagta-dhiigga-u-daraan.
5- Waxaan ku taageersanahay iney quraafaadka aan sal iyo raadtoona
diinta Islaamka ku laheyn kana dhaxbuuxa bushadeenna, Soomaaliyeed,
suuliyaan si diinta waafaqsanna u cidhibtiraan had iyo goor.
6 -Waxaan ku taageersanahay caddaaladfalka iyo mideynta bulshada,
balse timiri laf baa ku jirta. Waxaan ka wadaa: waxaa Islaamiyiinta
ka buuxa qaar munaafuqiin ah oo diinta gabbaadsanaya, waase
caadi in sufuufta mujaahidiinta lagu arka kuwan; oo waxeyba
dhacday xilligi uu Nabi Muxammad nabad iyo naxariis dushiisa
ha ahaatee, asxaabta usha u hayey. Dib u eeg dagaalki Uxud
iyo waliba Badar.
7 -Waxaan ku taageersanahay in dalka dastuurkiisa diinta Islaamka
lagu saleeya, waxaana qabaa in dastuur kasta oo dalka loo
dajiyey uu diinta u noqonayey tanfiidkiisa haba ahaada si
kale.
Waxaan wadaaddada ka mucaaradsanahay:
1 -Dag-dagga iyo digtaatoornimada ay ka midka yihiin: cabudhinta
warbaahinta, dilka kawaadirta dalka ee sida dhaqsaha leh loo
fuliya kaddib marka lagu tuhma fal aan si qotadheer loo baadhin
- fudeydka - yaasiinboobnimada iyo iqtiyaalidda ciddi naqdisa
ama tusaaleysa, ama siyaasaddooda goldaloolla ku sheegta.
Waana midda ay qoraayaal badan oo dalka iyo dibaddiisaba jooga
Islaamiyiinta ku eedeeyaan.
2 - Gaaleynta cid alle ciddii aan iyaga raacsaneyn iyo cadaawad-u-qaadka
aan biseylka ku jirin. Tusaale gooban haddaan idin siiya,
waxaan dhawaan akhriyey bayaan ay Alshabaab ku gaaleynayaan
Shariifka oo ku qoran afka Carabiga haddana aan nuqul ka mid
ah haya; waxey ku gaaleynayaan inuu dawladda heshiis lagalay
iyo inuu Beesha Caalamka aqoonsan yahay diyaarna u yahay inuu
la tashada. Waxey kaloo sheegayaan in mudanayaasha baarlamaanka
Soomaaliyeed Ilaahnimo sheegteen kaddib markey qirteen iney
sharcidajiyayaal yihiin. Waxey ku sii gaaleynayaan in dastuurka
Soomaaliyeed lagu caddeeyey inuu ka ambaqaadaya rabitaanka
bulshada Soomaaliyeed - Iraadadda shacabka Soomaaliyeed. Waxaan
qabaa in fikirkan yahay mid aad ku khaldan una qallafsan -
tagfiirnimo.
3 -Waxaan ku diiddanahay in ay dalka keenaan dagaalyahanna
shisheeya oo uu adduunku baadigoobaya dalalkoodana ka soo
cararay kuna dhuumaaleysanaya dalkeenna gudihiisa - waxaan
marar badan Aljazeera ka daawday rag caddaan ah oo lagu sheegay
mujaahidiin. Waa yaabe yaa lagu jihaadayaa? Bulshada Soomaaliyeed
waa wada Muslimiin Sunniyiin ah sida aan wada qirsannahy ama
ognahaye.
4 -Waxaan kaga dhan ahay iney waaqica dunida iyo maanta ka
boodsan yihiin, tusaale, wareysigi ugu dambeeyey ee uu wariyaha
Aljazeera International, Maxamed Caddow, la yeeshay Abuu Mansuur,
wuxuu ku sheegay inuusan aqoonsaneyn xudduudaha dawliga ah
ee uu doonaya inuu Alaskaa xoog Islaamka ku gaarsiiya; Raashiya
iyo Kuuriyana diinta Islaamka ku ijbaara. Aragtidan soo waaqica
kama foga. Faafinta diinta Islaamka hanjabaad uma baahna ee
hoogaamin garaad-maalnimo ayey u baahan tahay.
5 -Waxaan ku diiddanahay in wadaaddadu aad moodda iney kala
saari la'yihiin dhaqanka Carabta iyo diinta Islaamka; iyo
iney duubayaan soogaalka aan qowmiyaadka kala kaga soocannahay.
Tusaale ahaan xirashada cummaamadda guduudan waa dhaqanka
Sucuudiga ee diin ma aha midabki kale eed doonta ayaadna qaadan
kartaa. Soomaalidana midda cad ayey culimadu xiran jireen,
cigaalkana dhaqankeenna iyo hiddaha Soomaaliyeed ma aha ee
waa soogalooti, marka waxaan qabaa brain-washing yaan bulshada
lagu sameyn. Waxaa aad u habboon in dadka diinta si dagan
loo bara oon la didin, tusaale ahaan Soomaalidu waxey haystaan
madhabta Shaafiyada, haddaad adoon u sheegin Xambaliya rugni
ay qabta balse uu Shaafici qabin ku kacda wey kaa didayaan,
goobjoogna waan u ahaa falkan oo kale.
By Abwaan Maxamed Cabdiqaadir Stanza"ayaandhalad5@hotmail.com
|